Ongewone bezienswaardigheden

Briare : bateau et cyclotouristes sur le pont-canal Briare : bateau et cyclotouristes sur le pont-canal © C. Mouton

De Val de Loire : een erfgoed vol verrassingen

In elke meander van de rivier duizend ongewone bezienswaardigheden.

Een vaarweg die op pijlers rust? Dat is te zien in Briare, waar aken over een gigantische kanaalbrug de Loire kunnen kruisen. Zijn metalen structuur is direct geïnspireerd op de Eiffeltoren van ingenieur Gustave Eiffel.

Pile funéraire romaine de Cinq-Mars-la-Pile Pile funéraire romaine de Cinq-Mars-la-Pile © L. Savignac

Een kerk die even oud is als Karel de Grote? U bent er in een paar meter fietsen, in  Germigny-des-Prés. Zijn oratorium, een van de oudste christelijke gebouwen in Frankrijk, werd gebouwd door een naaste raadgever van de Keizer.

Met La Loire à Vélo kunt u er dus ook van op aan dat u op uw weg een vreemd, ludiek en apart erfgoed tegenkomt... Als we de loop van de rivier volgen, komen we aan in Saint-Dyé-sur-Loire, het dorp dat Frans I koos als haven van Chambord. La Fontaine, Molière en D'Artagnan kwamen graag in dit leuke dorpje op slechts 15 km van Blois.

Een vuurtoren zover uit de kust?

Iets meer stroomafwaarts staat een soort vuurtoren. Maar kan dat wel, op meer dan 150 km van zee? De eigenaardige bakstenen toren van Cinq-Mars is in werkelijkheid een gallo-romeinse grafstapel uit de IIe eeuw na Chr. Het is een uitzonderlijk grafmonument van 30 m hoog, wellicht de begraafplaats van een militair met een hoge rang.

En in Bréhémont, een twaalftal kilometer verder stroomafwaarts, staan kleine gebouwtjes die lijken op oude krantenkiosken. Maar dat zijn ze niet! Ze zijn bekend in de hele regio: het zijn de laatste 2 exemplaren van de 5 openbare urinoirs die opengesteld werden in 1872. Ze waren zeer handig voor de binnenschippers die dit dorpje rijk gemaakt hebben!

De verborgen deugden van de troglodietengrotten

De troglodietenwoning, een lokale specialiteit vol verrassingen

Passage troglodytique à Souzay-Champigny Passage troglodytique à Souzay-Champigny © J.P Klein

Het schouwspel van steile rotswanden doorzeefd met deuren en ramen, zichtbaar vanaf de fietsroute, blijft nog altijd verbazen. Van Chaumont-sur-Loire tot Saumur verheffen zich op de oevers van de Loire steile hellingen die de inwoners uitgegraven en ingericht hebben als comfortabele holwoningen. Het beste voorbeeld vindt u in de fascinerende Torglodietenvallei van Les Goupillières in Azay-le-Rideau.

Een nacht in een bergwand

Tegenwoordig kunnen we deze vreemde woningen zelf uitproberen. In gastenkamers en hotels uitgegraven in de rotsen kunt u leven als echte holbewoners... maar dan wel met groot comfort! Les Hautes-Roches in Rochecorbon, Troglododo in Azay-le-Rideau, of het Demeure de la Vignolle in Turquant bieden u de kans een nacht door te brengen in een kamer in de rotswand.

Ook in de vlakte bestaan holwoningen. Binnenplaatsen uitgegraven in de ondergrond en voormalige steengroeves: we vinden voorbeelden te over, van Doué-la-Fontaine tot Louresse-Rochemenier.

Ideale opslagvoorwaarden voor de Loirewijn

Les caves du Saumurois Les caves du Saumurois © E. Caracciolo

Weet u wat het grootste voordeel van deze grotten is? De temperatuur en de luchtvochtigheid blijven er constant. En dat is ideaal voor de wijn! In deze tufkrijten gangen liggen de beste Crémants de Loire (bruisende wijn uit Anjou,  Saumurois en Touraine) rustig te ouderen en lekkerder te worden. En vooral de Saumur Brut ontwikkelt hier zijn heerlijke smaak. Ontdek alle geheimen van de bruisende Loirewijnen met een bezoek aan deze ondergrondse kelders en hun kilometers gangen!

Heerlijk eten, onder de grond

Nooit is de uitdrukking ‘een holle maag hebben’ zo toepasselijk geweest... Want in de holwoningen wordt ook gekookt! De Fouace (ook wel fouée genoemd), een broodje dat ten tijde van François Rabelais al heel populair was, wordt hier warm gegeten, direct uit de houtoven. Samen met rillettes (pastei), geitenkaas of mogettes (grote witte bonen) is dit een zaligheid… Krijgt u zin? Fiets dan naar Rou-Marson, Grézillé, Louresse-Rochemenier of Doué-la-Fontaine en Tours om het uit te proberen.

Poires tapées Poires tapées © C. Lazi

In de Touraine zijn de peren ‘getikt’. Net als de appels in Anjou. Het is een recept dat dateert uit de middeleeuwen en bedoeld om het fruit beter te bewaren. Men liet de vruchten drogen en plette ze daarna met een houten hamer. De ‘getikte’ peren en appels, dus, worden gegeten als gedroogd fruit, of aangelengd met wijn (uit Touraine of Anjou, uiteraard), als marmelade of als terrine, bij de borrel of bij het dessert.

Het paradijs van champignons

Er zijn hier veel schaduwrijke en vochtige steengroeven en grotten. Zij vormen een ideale groeiplaats voor paddenstoelen. Driekwart van de landelijke champignonproductie komt dan ook uit de streek van Tours en Saumur. Ons advies: neem na een bezoek aan deze champignonkelders de tijd om een ‘galipette’ te proeven. U wilt weten wat het is? Een grote gevulde champignon, gebakken in de oven. In één woord heerlijk!

Als de loire u in de boot neemt

De Loire is ook leuk vanaf een boot. Stap aan boord van een platbodem of catamaran met trappers, voor een oversteek van de rivier of een lange romantische tocht! De rivier is altijd uitstekend geschikt geweest om te bevaren. Het is dus niet verwonderlijk dat de Loire het paradijs van amateurvaarders is geworden. Zoals het dat vroeger van de beroepsvaarders was, waar onder andere de kades van de haven van Bréhémont van getuigen, met hun schitterende huizen van de meester riviervaarders, en twee antieke ‘pisbakken’ uit 1872, gebouwd voor het gemak van de zoetwatermatrozen!

De traditionele binnenvaart op de Loire ontdekken

Une toue cabanée sur la Loire Une toue cabanée sur la Loire © J. Damase

Al duizenden jaren lang bevaart men de Loire in traditionele platbodems. Waarom platbodems? Om een oplossing te vinden voor de vele zandbanken in deze rivier. Leer de verschillende soorten Loireboten te onderscheiden: de ‘toues’, gabaren, ‘fûtreaux’ of vletten. De binnenschippers die ze nog gebruiken, vinden het heerlijk om hun passie voor de Loire met u te delen.

Vrijwel overal langs La Loire à Vélo kan men in dergelijke bootjes stappen: in Sigloy (Loiret), Blois, Chaumont-sur-Loire (Loir-et-Cher), Candes-Saint-Martin (Indre-et-Loire) en in Angers (Maine-et-Loire). U kunt kiezen voor een tocht met een maaltijd, een romantisch onderonsje of een trip onder begeleiding van een gids die u van alles vertelt, alle formules zijn mogelijk.

De Loire-ponten

Bac de Loire Bac de Loire © J.D Billaud / Nautilus

Tegenwoordig zijn er vele bruggen om de Loire over te steken. De belangrijkste brug is Cheviré, die van 52 meter hoog neerkijkt op de rivier en Nantes. Maar dat was niet het geval aan het begin van de 20e eeuw. Om het tekort aan bruggen op te vangen in het estuarium van de rivier, maakten vijf veerponten de doorgang van het wegverkeer mogelijk. Daar zijn er nu nog maar twee van over, tussen Basse-Indre en Indret en tussen Le Pellerin en Couëron. De route van La Loire à Vélo gaat over de veerpont tussen Couëron en Le Pellerin.

De oversteek per pont is gratis. Het is een heel aparte belevenis, leuk voor klein en groot. Dus probeer hem gewoon eens uit, of u nu met de fiets, lopend of met de auto bent.

Maar origineler is... de aquacycle

Pédalo sur la Loire Pédalo sur la Loire © D. Dodokal - Loire Vélo Nature

Op de hele wereld bestaan er maar 20 exemplaren van dit eigenaardige bootje. We kunnen hem omschrijven als een geslaagde combinatie van een waterfiets en een catamaran, ontwikkeld door een ruimtevaartingenieur uit Guadeloup.

Hij kan niet zinken, is makkelijk te hanteren, niet vermoeiend, en je kunt er overal op de Loire mee varen, ook waar het heel ondiep is, zodat je aan kunt meren op kleine eilandjes waar bevers en reigers wonen... In Bréhémont kan men, onder leiding van een natuurgids, tochtjes van minstens drie uur maken in een aquacycle om de rivier vanuit een andere hoek te leren kennen.

Unieke sites

Gebieden die zijn veranderd door kunst of weer zijn teruggekeerd naar de natuur: ‘Het estuarium’ van Nantes en de leisteenmijn van Trélazé zijn unieke plekken waarvan er geen tweede bestaat.

‘Het estuarium’ van Nantes in Saint-Nazaire: een openluchtmuseum

Het is een origineel en uniek idee: kunstwerken van wereldberoemde hedendaagse kunstenaars neerzetten langs de 60 kilometer die Nantes van Saint-Nazaire scheiden... En te zorgen dat deze werken op hun plaats blijven. Ongeveer vijftien werken zijn al neergezet, verspreid langs het estuarium waar ze spelen met het landschap, de omgeving en de geschiedenis van de plek waar ze zijn neergezet.

Daniel Buren et Patrick Bouchain, Les Anneaux, Nantes, oeuvre pérenne Estuaire 2007 Daniel Buren et Patrick Bouchain, Les Anneaux, Nantes, oeuvre pérenne Estuaire 2007 © J.D Billaud / Nautilus

Een van deze kunstenaars die kon rekenen op de meeste media-aandacht is ontegenzeggelijk de Fransman Daniel Buren. Zijn lichtringen wijzen de weg naar de Bananenhangaar (LIEN STAD/NANTES), een zeer populaire plek in Nantes.

In Couëron heeft de Deen Jeppe Hein zijn kunstwerk Did I miss something? (‘Heb ik iets gemist?’) neergezet. De bezoeker gaat zitten op een bankje met uitzicht op de Loire en ziet dan tot zijn stomme verbazing opeens een waterstraal van 20 meter omhoog schieten. Hij staat op en de straal houdt op. Hij begrijpt dan dat hij degene is die de straal in gang zet.

Misconceivable de Erwin Wurm, Le Pellerin, oeuvre pérenne Estuaire 2007 Misconceivable de Erwin Wurm, Le Pellerin, oeuvre pérenne Estuaire 2007 © Gino Maccarinelli

Ook grappig is het werk in Le Pellerin, aan de andere oever, met de zachte boot van de Oostenrijker Erwin Wurm. Misconceivable is een zeilboot van 9 meter lang, neergezet op de kade van het Canal de la Martinière. Onweerstaanbaar aangetrokken door het iets lager liggende water, verwringt en vervormt de boot zich om dan letterlijk met zijn boeg voorover in het water te tuimelen...

Het tweede leven van de leisteenmijnen van Trélazé

Mines ardoisières de Trélazé Mines ardoisières de Trélazé © F. Tijou / Angers Loire Métropole

De beroemde leistenen van de daken van Anjou komen voor een groot deel hier vandaan, uit Trélazé, de ‘hoofdstad van de leisteen’, waar ze al vanaf de 15e eeuw werden gewonnen.

Tegenwoordig is de leisteenwinning gestopt en de groeves zijn veranderd in een uniek natuurgebied van 100 ha. Vanaf het meer met zijn mooie azuurblauwe water ontdekken we een aparte flora, die zich hier op deze droge schistgrond heeft ontwikkeld. Profiteer van de schaduw en de luwte van de eiken en berken op deze plek, waar het beekje du Lapin doorheen stroomt.

Het oostelijke traject van de lusroute door de Anjoustreek van La Loire à Vélo gaat dwars door dit opmerkelijke gebied, van de Paperie naar de haven van de Chevallerie.

Het ongewone in beeld